Humanistyka, która ma znaczenie
Nagroda im. Pierwszego Rektora Uniwersytetu Łódzkiego Prof. Tadeusza Kotarbińskiego powstała z potrzeby docenienia humanistyki i jej wpływu na drodze do zrozumienia współczesnego świata. Jej laureat lub laureatka otrzymuje 70 000 zł na dalszy rozwój badań naukowych, a samo wyróżnienie pozostaje jedyną w Polsce nagrodą tej rangi przyznawaną przez uczelnię za książkę z zakresu nauk humanistycznych.
Humanistyka jest również od tego, żeby próbować wiązać istniejące rozgardiasze, całą tę wielość elementów, ludzi, przedmiotów, urządzeń, technologii w próbne syntezy (...) Humanistyka nie rozwiązuje problemów, ona pokazuje, gdzie te problemy tkwią
– prof. Przemysław Czapliński, laureat XI edycji konkursu
Pomysł ustanowienia Nagrody narodził się na Uniwersytecie Łódzkim w 2015 roku. Wynikał z potrzeby wyróżnienia twórców i twórczyń, których dzieła często wykraczają poza mury uczelni, kształtując postawy otwartości, odpowiedzialności i empatii. Był wyrazem przekonania, że humanistyka – choć konkuruje ze współczesnym światem technologii – wciąż posiada realną moc zmieniania świata.
Kto może zgłosić książkę
Do konkursu można zgłaszać pozycje wydane w 2025 roku. Zgłoszeń mogą dokonywać uczelnie, jednostki organizacyjne uczelni (wydziały, instytuty, katedry), instytuty Polskiej Akademii Nauk, inne instytucje naukowe oraz wydawnictwa. Każda z tych jednostek może zgłosić jedną książkę.
Spośród nadesłanych prac Kapituła Nagrody wybierze maksymalnie pięć publikacji nominowanych do finału. Autorka lub autor najlepszej książki otrzyma nagrodę główną w wysokości 70 000 zł, natomiast pozostali finaliści zostaną wyróżnieni nagrodami po 5 000 zł.
Jak zgłosić książkę
Publikacje można nadsyłać do 29 maja 2026 r.
- pocztą na adres:
Biuro Rektora Uniwersytetu Łódzkiego
ul. Narutowicza 68
90-136 Łódź - elektronicznie:
nagroda.kotarbinskiego@uni.lodz.pl
Do zgłoszenia należy dołączyć jeden egzemplarz książki oraz:
- pisemną rekomendację kierownika jednostki zgłaszającej,
- zgodę autora lub autorki na zgłoszenie pracy do konkursu,
- oświadczenie o wyrażeniu zgody na korzystanie z praw autorskich i praw do wizerunku,
- zgodę wydawcy na wykorzystanie okładki książki oraz jej opisów marketingowych do celów promocyjno-marketingowych.
Szczegółowy regulamin konkursu wraz z załącznikami dostępny jest na stronie: www.ntk.uni.lodz.pl
Droga do finału
Nominacje do XII edycji konkursu zostaną ogłoszone do końca października 2026 roku. Wręczenie dyplomów autorom i autorkom nominowanych książek oraz ogłoszenie laureata lub laureatki nastąpi 22 listopada 2026 roku podczas uroczystej gali w Filharmonii Łódzkiej.
Jedenaście edycji, dziesiątki wybitnych książek
Przez jedenaście edycji konkursu nadesłano niemal 700 prac z blisko 200 ośrodków naukowych i wydawnictw w Polsce. Do finałów Kapituła Nagrody zakwalifikowała 55 książek – głębokich, odważnych i poruszających. Nagroda nie tylko doceniła ich treść, ale także pomogła przybliżyć je szerokiemu gronu odbiorców: czytelniczek i czytelników, naukowców i naukowczyń oraz osób zainteresowanych refleksją nad współczesnym światem.
Widać z tych książek zatroskanie stanem świata, próbę odzyskania wartości mocno naruszonych przez wydarzenia, których świadkami jesteśmy przez ostatnie dziesięciolecia. Prace konkursowe traktujemy jako próby odzyskania naszego zaufania do świata, który znalazł się na tak licznych niebezpiecznych zakrętach. I wszystkie te pozycje próbują jakoś dać wyraz tej sytuacji.
prof. Tadeusz Sławek, przedstawiciel Kapituły Nagrody
Za każdą edycją Nagrody stoją wielogodzinne debaty Kapituły, która do ścisłego finału kwalifikuje maksymalnie pięć publikacji. Ostateczny wybór nigdy nie jest łatwy – poziom zgłaszanych prac pozostaje niezmiennie wysoki, a ich autorzy i autorki tworzą silne, zaangażowane środowisko współczesnej polskiej humanistyki.
Dotychczasowi laureaci i laureatki – m.in. prof. Jan Strelau, prof. Ewa Kołodziejczyk, prof. Jerzy Zajadło, dr Maciej Świerkocki – to nie tylko wybitne osobowości akademickie. To także osoby, które pokazują, że bycie humanistą oznacza wybór konkretnej postawy: opartej na wrażliwości, refleksji i gotowości do działania. Nieprzypadkowo dwoje laureatów przeznaczyło nagrodę na cele społeczne, w tym na pomoc uchodźcom z Ukrainy – przypominając, że humanistyka nie tylko analizuje świat, lecz także bierze za niego odpowiedzialność.
Po bieżące informacje zapraszamy na Facebook Nagrody
Redakcja: Honorata Ogieniewska, Centrum Współpracy z Otoczeniem i Społecznej Odpowiedzialności Uczelni
